Kronik Ağrı Nedir?

Ağrı duyusu, insan için yararlı ve zorunlu bir uyarı sistemidir, ancak bazı durumlarda bu duyu uyaran olma özelliğini kaybedip, yaşam kalitesini kötü yönde etkileyen ve bu nedenle tedavi edilmesi gereken bir hastalık karakterine dönüşebilmektedir.

Genellikle üç aydan daha fazla süren ya da sık tekrarlayan ağrılara, “kronik ağrı’’ denilmektedir.

Kronik ağrı, akut ağrının tersine hasarlı bir dokudan kaynaklanmayabilir. Beynin ilgili merkezleri ve omurga çevresindeki hassas bölgelerdeki ağrı hafızasıyla ilişkili olduğu düşünülmektedir. 

Başka bir deyişle sinir hücreleri, doku hasarı olmayıp ağrıya neden olacak yerden ağrı sinyalleri gönderebilir. 
Bu tür ağrılarda biyolojik yaklaşımların yanı sıra psikodinamik bakış açıları da ağrıyı tarif etme konusunda oldukça önemlidir bu nedenle bazı kronik ağrılar psikolojik kökenli olabilir.

 

Kronik Ağrıda Tedavi Yöntemleri Nelerdir?


Kronik ağrı tedavi yöntemi, ağrı tipine ve yerine göre değişse de genellikle ilk aşamada ilaç kullanımı önerilmektedir.
İlaç kullanımına ek olarak psikolojik ve fizyoterapik gibi yöntemler sıkça uygulanan kronik ağrı tedavi yöntemleridir.
Ağrının ilaçlarla veya diğer yardımcı yöntemlerle ortadan kaldırılmadığı durumlarda ise uygulanabilecek ağrı cerrahisi yöntemleri ile iyi sonuçlar elde edilmektedir.

Ağrı duyusu, doku reseptörlerinin algıladığı ve oluşan enerji akımı ile bir dizi karmaşık nörokimyasal olayların başlatılması ve üst merkezlerce tüm bu bilginin algılanması sonucu ortaya çıkan biyo-psiko-sosyal bir durumdur. 
Ağrı cerrahisinde sonucu en çok etkileyecek nokta, ağrı tipinin doğru tanımlanması ve buna uygun cerrahi yöntemin seçilmesidir. 
Kronik ağrı tedavisinde kullanılan yöntemler üç başlıkta toplanabilir;

·    Uyarıcı yöntemler: Temelini, ağrı taşıyan sistemin baskılanması ve uyarılması oluşturur.

·    İmplantasyon yöntemleri: Ağrı kesici ilaçların, sinir sisteminin bazı anatomik bölgelerine doğrudan, kontrollü bir biçimde verilmesi amacını taşır. Bu yöntem özellikle kanser ağrılarında etkin bir biçimde kullanılmaktadır.

·    Destrüktif yöntemler: Ağrı duyusunun ilk alındığı periferik sinir ucundan, algılandığı beyin bölgesine kadar mevcut olan iletim yolları üzerinde çeşitli seviyelerde lezyon oluşturulması amaçlanır.

İnsanda en iyi bilinen kronik ağrı sendromlarından birisi, "Trigeminal Nevralji" adı verilen tablodur. 

Bu durum, hastanın yüzünün bir yarımında (sağ veya sol) ve bu yarımın bir veya daha fazla bölgesinde, aralıklı olarak ortaya çıkan ve hastalar tarafından “şimşek çakar tarzda” diye tanımlanan çok şiddetli ağrı durumudur. 

Trigeminal nevralji ile ilgili daha detaylı bilgiye Trigeminal Nevralji Nedir? adresinden ulaşabilirsiniz.
Bu ağrı tiplerinde, ilaç tedavisinin yetmediği veya ilaç kullanılamadığı hallerde çeşitli cerrahi yöntemler uygulanmaktadır. 
Bunlar arasında;

·    Balon ile bası, 
·    Radyo-frekans enerji kullanılarak lezyon oluşturma,
·    Sinirin kesilmesi, 
·    Gamma bıçağı gibi sinir yollarını harap edici yöntemler ve mikrovasküler dekompresyon gibi mikrocerrahi yöntemler mevcuttur. 
Bu yöntemlerin uygulanması sonrası başarı oranı çeşitli çalışmalarda %93-99 arasında değişmektedir.

Öte yandan, omurilik yaralanması, inme ve periferik sinir yaralanmaları gibi sinir sisteminde oluşan hasar sonucu ortaya çıkan "nöropatik ağrı” durumunda ise; periferik uyarım ve ağrı duyusunun ilk ulaştığı sinirin omuriliğe girdiği bölgede yapılan cerrahi uygulamalar ile oldukça tatmin edici sonuçlar alınmaktadır.

Kronik ağrı sendromunun en sık rastlanılan nedenlerinden biri de kanser hastalığıdır. Kanser hastalığında, özellikle son yaşam döneminde ağrı genelde hastaların tümünde mevcuttur. 

İlaçların etkisiz kaldığı durumlarda çeşitli cerrahi yöntemler gündeme gelebilir.

·    Ağrı duyusunu çevreden merkeze taşıyan yolların kesilmesi (Kordotomi, traktotomi, merkezi omurilik lezyonu),
·    Orta beyin, talamus, hipotalamus, hipofiz gibi çeşitli beyin bölgelerinde kalıcı lezyonlar oluşturulması,
·    Derin beyin bölgelerinin uyarılması (kalıcı sistemler kullanılarak) uygulanan cerrahi yöntemlerden bazılarıdır. 
Kronik ağrı, hangi nedene bağlı olursa olsun insan yaşamını ciddi şekilde etkileyen klinik bir tablodur. 

İlaç tedavisinin, fizyoterapinin, uyarı tekniklerinin, sinir geçici bloklarının ve psikolojik tekniklerin yetersiz kaldığı durumlarda cerrahi yöntemler tartışılmalı ve uygun durumlarda kullanılmalıdır.

Kronik Ağrı ile ilgili merak ettiğiniz konuları Grup Florence Nightingale Hastaneleri’nin uzman ekibine sorabilir, sorunuzla ilgili öneriler isteyebilirsiniz. Bize ulaşmak için web sitemizde yer alan iletişim formunu kullanabilir ya da 444 0436 numaralı telefonu arayabilirsiniz.