Kolon Kanseri

Kolon Kanseri Teşhis ve Tedavisi

Hücrelerin kontrolsüz şekilde bölünmesiyle meydana gelen birikimler tümörleri meydana getirir ve kansere sebep olur. Kolon kanseri, vücudumuzun kalın bağırsak bölümünde meydana gelen tümoral yapı sonucunda ortaya çıkar. Bu durum bazen erken belirti verebileceği gibi bazı durumlarda sinsice ilerleme gösterir. Bunun en temel sebebi ise kalın bağırsağın yapılaşmasının farklı olmasıdır. 

Kalın bağırsak 3 bölümden oluşur. Sağ, sol ve alt kolon farklı yapılaşma gösteren bölümleridir. Bu sebeple tümörün konuşlandığı bölgeye göre belirtiler farklıdır. Sağ kolon sol kolona göre daha geniş olduğundan, burada meydana gelecek bir tıkanıklık daha uzun sürede belirti verir ve hastalık daha sinsi bir ilerleme gösterir. Anemi belirtileri ve kanlı dışkılama mevcutsa sağ kolon kanserini düşündürebilir. Sol kolon daha dar olduğu için bağırsaktaki mevcut tıkanıklık daha erken baş gösterir. Kolon kanseri için  erken teşhis hayati öneme sahiptir. Erken evrede yakalanan kolon kanseri, günümüz tıbbında tamamen tedavi edilebilen bir hastalıktır. 
Özellikle 50 yaşından sonra görülen kolon kanseri ülkemizde ve dünyada en sık görülen kanser türleri arasında yerini almıştır. Kolon kanseri türünün bu kadar sık görülmesinde şüphesiz yaşam tarzının ve alışkanlıkların önemli bir etkisi var. Erken tanı almış kolon kanseri tedavisi, bu aşamada rol paylaşımı yapan herkes için daha kolay olacakken, metastaz yapmış kanser tedavisi daha zor olacaktır. Bu sebeple risk altındaki bütün bireylerin, özellikle 40 yaşını geçmiş erkek ve 50 yaşını aşmış kadınların 5 senede bir tarama yaptırması büyük önem taşımaktadır.

Kolon Kanseri İçin Risk Faktörleri Nelerdir?

Aile öyküsünde kolon kanseri olan bireyler için şüphesiz risk daha fazladır. Herediter (kalıtımsal) geçişli olabilen kanserler( genetik kolorektal kanserler) yaşam süresi ve yaşam kalitesi bakımından daha büyük risk taşır. Polipler kolon kanseri süreci adına en önemli belirti veren yapılardır. Polip, kansere dönüşmeden yerinden çıkartılırsa hastalığın önlenebildiği bilinmektedir. Kanserlerin büyük kısmı poliplerden kaynaklanır ve kişide polip görülme sıklığı yaş ile paralellik gösterir. Yaşı artan bir birey için polip görülme riski de artmış olur. Bir polip yapısının tehlikeli sayılabilmesi için çapının 2 cm'den büyük olması gerekir. Poliplerin neden meydana geldiği sorusuna ise kesin olarak cevap verilemese de sedanter yaşam tarzının, stres unsurunun, tütün kullanımı ve alkol tüketiminin bu yapılaşmayı tetiklediğini söylemek mümkün. Diğer kanserlere oranla kolon kanserinde beslenme daha önemlidir. Posasız gıdaların tercih edilmesi de polip oluşumunu tetikler. Her yaşta meydana gelebileceğinin altını çizmekle birlikte, özellikle 50 yaşın üzerindeki bireylerin daha fazla risk taşıdığı biliniyor. Kısaca özetlememiz gerekirse risk faktörlerini aşağıdaki gibi sıralayabiliriz:
  • Gen faktörü
  • Polipler
  • Yaş faktörü
  • Tüketim alışkanlıkları
  • Bağırsak iltihaplanmaları
  • Obezite
  • Sedanter yaşam tarzı

Kolon Kanseri Evreleri ve Belirtileri Nelerdir?

Kalın bağırsak kanseri evrelerine göre çeşitli belirtiler verir. Kanserin ne ölçüde yayılım gösterdiğinin ve taşıdığı riskin anlaşılması için hangi evrede olduğunun iyi anlaşılması gerekir. Kanserde evreleme TNM sınıflandırması ile yapılır. Evre 1 ve 4 arasında sınıflanır. Bunun yanında Kolon kanserinin evreleri ''Dukes Sınıflandırması'' ile de ortaya konur. Diğer kanser evreleme yöntemleri gibi 4 evrede açıklanır. Dukes A, Dukes B, Dukes C, Dukes D şeklinde isimlendirilir: 
  • Dukes A; herhangi bir yere sıçramamış, sadece kalın bağırsak içinde yer alan kanser türüdür. 
  • Dukes B; bu evrede kanser kalın bağırsak duvarının dışına sıçramıştır.
  • Dukes C; bölgedeki lenf bezlerine yayılım söz konusudur.
  • Dukes D; son evredir. Kanserin metastaz yaptığı ve uzak organlara sıçrama gösterdiği kısım budur. Bu evrede palyatif yaklaşımlar önerilmektedir.          

Evre İlerledikçe Kolon Kanseri Belirtilerinde Farklılıklar Görülebilir: 

  • Anüs ve dışkıdan kan gelmesi 
  • Dışkı çapında incelmeler gözlenmesi
  • Bir türlü geçmeyen ishal ve kabızlık şikayetleri 
  • Karında şişlik ve kitle varmış hissi
  • Dışkılarken meydana gelen şiddetli ağrılar da göz ardı edilmemesi gereken işaretlerdir. En kısa sürede alanında uzman bir hekime muayene olmanız ve kolon kanseri testleri yaptırmanız gerekir.

Kolon Kanseri Nasıl Teşhis Edilir, Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Kolon kanserinin teşhis edilebilmesi için tarama yapılması şarttır. Hastalık ne kadar erken evrede teşhis edildiyse, tedavinin seyri açısından ve hastanın gelecekteki yaşam kalitesi açısından bu oldukça büyük şanstır. Kolon kanseri olanlar doğru tedaviler ve rehabilitasyon süreçleriyle sağlıklarına kavuşabilirler. Kolonoskopi yöntemiyle tümöral yapılar erken evrede yakalanır, bu sebeple düzenli tarama yapılması önem taşır. Poliplerin riskleri anlaşıldığı için kolonoskopi aynı zamanda koruyucu özellikte bir inceleme türüdür. Erken evrede yakalanırsa kolon kanseri ameliyatı gerekli görülmeyebilir. Kolonoskopi çoğu zaman hastaların çekindiği bir yöntemdir fakat son zamanlarda kolonoskopi uygulamaları hasta için daha rahat ve tolere edilebilir hale gelmiştir. Kanserin teşhisinde kullanılan en kesin yöntem endoskopik incelemelerdir. Böylece lezyondan parça alınır ve patoloji sonucuna göre karar verilir. Bunun dışındaki kolon kanseri testleri şunlardır:

  • Dışkıda gizli kan incelemesi
  • Radyoloji tetkikleri
  • Laboratuvar tetkikleridir.

Kolon kanseri teşhisi sonrası tedavi aşamasına gelindiğinde kanserin evresine göre tutum sergilenir. Polipler kansere dönüşmediğinde, polipektomi yöntemiyle ameliyatsız çıkartılabilir. İleri evre kanserde standardize olmuş tedavi şekli cerrahi müdahalelerdir. Ek müdahale olarak kemoterapi uygulanır. Metastaz yapmış kanser vakalarında cerrahi, kemoterapi ve radyoterapi kombine şekilde uygulanabilir. Bu süreçte hastanın kemoterapinin yan etkilerini azaltacak, öz bakım, üretkenlik ve sosyal yaşantısını dengede tutacak ergoterapi müdahaleleri ve rehabilitatif yaklaşımlar ile desteklenirse yaşam kalitesinde artış meydana geldiği bilinmektedir. Kanser tedavisindeki temel hedef hastanın yaşam süresinin uzatılmasının yanı sıra hastanın kaliteli bir yaşam sürdürmesini sağlamaktır. Kanserden korunmak adına koruyucu rehabilitasyon programlarının içeriğinin, risk grubunda ki bireyler tarafından anlaşılması gerekir. Yaşam tarzında yapılan değişiklikler, beslenme düzeni ve aktiviteler ile kolon kanseri riski azaltılabilir.

Güncellenme Tarihi: 03.05 2019

Paylaş

İleri Tıbbi Uygulama Merkezlerimiz ve Bölümlerimiz

Kanserle İlgili Uzmanlarımıza Sorun
Güvenlik Kodunu Giriniz
Captcha
CaptchaResart