8 Aralık 2025
- El bileğinde median sinirin dar bir tünel içinde sıkışmasıyla ortaya çıkan sinir sıkışması hastalığıdır.
- Özellikle başparmak, işaret, orta parmak ve yüzük parmağının iç yarısında uyuşma, karıncalanma ve ağrıya yol açar.
Kimler Risk Altında?
- Bilgisayar ve klavye ile uzun süre çalışanlar
- Montaj hattı işçileri, kasaplar, mutfak çalışanları
- Müzisyenler, terziler, el işi yapanlar
- Hamileler, diyabet, tiroid ve romatizmal hastalığı olanlar
- Fazla kilolu bireyler ve titreşimli el aleti kullananlar
Belirtiler (Ne Zaman Şüphelenmeliyim?)
- Parmaklarda uyuşma, karıncalanma (özellikle başparmak–işaret–orta parmak)
- Gece uykudan uyandıran el ağrısı ve uyuşma
- Bardağı düşürme, düğme ilikleyememe gibi güçsüzlük
- Bilekten kola/omza yayılan ağrı, yanma hissi
- İleri dönemde başparmak kökünde kas erimesi (avuç içinin çukurlaşması)
Tanı Nasıl Konur?
Hekim muayenesi:
- Şikâyetlerin dinlenmesi, el-bilek muayenesi, kas gücü ve duyu testi
- Tinel testi (bileğe vurmakla elektriklenme)
- Phalen testi (bileği bükünce uyuşma artması)
- Sinir sıkışmasının derecesini ve yerini objektif olarak gösterir (altın standart).
Ameliyatsız Tedavi Seçenekleri
El Bilek ateli:
- Özellikle geceleri bileği düz pozisyonda tutarak uyuşma ve ağrıyı azaltır.
- Sinir ve tendon egzersizleri, kas güçlendirme, ergonomi eğitimi
- Kısa süreli anti-inflamatuar ilaç kullanımı ile ağrı ve ödemin azaltılması
- Karpal tünel içine yapılan enjeksiyonla geçici fakat hızlı rahatlama sağlanabilir.
Cerrahi Tedavi (Ne Zaman Gerekir?)
- İleri sinir sıkışması, güç kaybı, kas erimesi veya EMG’de ciddi hasar varsa cerrahi önerilir.
- Amaç, transvers karpal ligamanı keserek sinirin üzerindeki baskıyı kalıcı olarak azaltmaktır.
- Açık cerrahi: El bileği iç kısmında yaklaşık 3 cm cilt kesisi ile damar ve sinir yapılarına zarar verilmeden ligamanın direkt görülerek kesilmesi ile yapılır.
- Endoskopik cerrahi: Küçük kesiden kamera ile girilerek daha minimal yara izi ve genellikle daha hızlı iyileşme
Ameliyat sonrası:
- İlk günlerde el bileği atel ile istirahate alınabilir, hafif ağrı ve şişlik normaldir.
- Cilt kesisi iyileştikten sonra el ve el bileği egzersizleri, fizik tedavi ile fonksiyonlar geri kazandırılır.
- Günlük hayata dönüş genellikle birkaç hafta içinde olur.
Günlük Hayatta Nelere Dikkat Etmeliyim?
- Çalışma masasını ergonomik ayarlayın; bileği düz pozisyonda tutun.
- Uzun süreli klavye/fare kullanmayın, 30–60 dakikada bir kısa molalar verin.
- Basit el-bilek esneme egzersizlerini günlük rutinlerinize ekleyin.
- Fazla kilodan kaçının, duruşunuzu (postür) düzeltin.
- Şikayetlerin belli bir süre sonra azalmaması veya artmasında doktorunuza başvurun.