Prostat hastalıkları (benign prostat hiperplazisi)

BPH (Benign Prostat Hiperplazisi)

Öncelikle prostatı bir hastalık olarak tanımlamak yanlıştır. Prostat tüm erkeklerde anne karnından itibaren var olan göz,kulak, karaciğer gibi bir organdır. Erkekte meninin sıvı kısmını yapımından sorumludur. 

Prostatın bulunduğu konum ve yapısı itibarı ile büyüme ister iltihap, ister kanser isterse de yaşla beklenen normal büyüme olsun şikayetler hep benzer şekilde gelişir. 

Prostat hastalıklarında genellikle karşımıza çıkan şikayetler; 

- Sık idrara çıkma

- Yavaş hızda idrar yapma

- İdrar yapmada zorlanma

- İdrarın çatal olması 

- İdrar yaparken yanma

- İdrar yaptıktan sonra mesaneyi tam boşaltamama hissi

- Gece idrara kalkma olarak sayılabilir.

Prostat büyümesi: benign büyüme, iltihap, kanser nedeniyle oluşabilir. Ayrımın yapılması için bazı tetkik ve muayeneler vardır. 

Hastaların tümüne, yaşları ne olursa olsun makattan prostat muayenesi ilk basamak olarak yapılması gereken muayene yöntemidir. 

Bundan sonra tam idrar tahlili ve PSA (prostat spesifik antijen) adı verilen kan tahlili ile, hastanın üre ve kreatinin değerlerinin ölçülmesi gerekir. PSA kan tahlili kanser için tek belirleyici olmasa da kanser taramasında yardımcı olan önemli bir ön testtir. Eğer hastanın yaşı 70 in üzerinde ise ve muayenesi normal ise bu test de istenmeyebilir.

Prostatın büyüklüğü ultrasonografi ile değerlendirilebilir. 

Yine, hastalar için son derece zahmetsiz olarak, işeme hızının üroflowmetri adı verilen bir bilgisayarlı ölçüm sistemi ile ölçülmesi prostata bağlı tıkanıklığın derecesi konusunda bilgi verir. 

Muayenesinde, PSA ölçümlerinde ve / veya her ikisinde birden bir bozukluk olan hastalarda hangi tip büyümenin olduğunun ayırt edilmesinde tüm dünyada kabul edilen altın standart, prostattan özel aletlerle ultrasonografi eşliğinde biyopsi alınarak, örneğin patolojik olarak incelenmesidir. Bu işlemin deneyimli bir merkez tarafından yapılması hastalara uygulanacak tedavinin düzenlenmesinde büyük rol oynar.


Normal prostat büyümesi erkeklerde 50 yaş sonrasında vücutta meydana gelen hormonal değişiklikler sonucunda oluşur. İnsan yaşam kalitesini ciddi olarak etkileyebilecek bir sorundur. Büyüme sonucu yaşanan sorunlar kişiye özgü olarak ortaya çıktığından prostat büyümesinin tedavisi ne sadece doktorun ne de hastanın karar verebilecekleri bir durumdur. Burada hastaların şikayetlerinin iyi değerlendirilmesi son derece önemlidir. 

Tedavi planlanmasında tüm dünyada yapılan çalışmaların bir örneği olarak ülkemizde de hasta şikayetlerinin daha bilimsel olarak anlaşılabilir hale gelmesi ve yaşam kalitesinin ne kadar etkilendiğinin değerlendirilmesi için standart soru formları kullanılır. Bunlardan en sık kullanılanı Uluslararası Prostat Semptom Skoru (IPSS) dir. 

IPSS testi hasta tarafından doldurulur ve hastalığa bağlı şikayetlerin derecesini, şeklini doktora sayısal veri olarak verir. Elde edilen değerler az, orta, şiddetli olarak değerlendirilir. Hastanın yaşı, eşlik eden hastalıkları, kalp, tansiyon, şeker hastalığı gibi, hastanın yaşam şekli ve beklentileri değerlendirilerek tedavi seçenekleri hastalara iyi ve kötü yanları ile anlatılır ve doktor-hasta etkileşimi ile tedaviye birlikte karar verilir.


Prostat ameliyatları iki ana başlık altında yapılmaktadır; açık ve kapalı ameliyatlar. Açık prostat ameliyatları günümüzde BPH için daha az kullanılan ameliyat teknikleridir; bu ameliyat tekniği ekseriya büyük prostatı olan hastalarda tercih edilmektedir. Bunun nedeni hastada yara izi bırakması, sondalı kalma süresinin daha uzun olması ve daha fazla yan etki oluşturmakta olmasıdır.


(TUR)

Kapalı prostat ameliyatları kendi içinde değişik şekillerde gerçekleştirilebilmektedir. En başta tüm dünyada yıllardır kabul edilmiş olan TUR (transüretral rezeksiyon) yöntemi gelir. Burada hasta anestezi aldıktan sonra idrar borusundan bir endoskop ile girilir, tıkanıklık yapan prostat dokusu kesilerek küçük parçalar halinde dışarı çıkarılır.  Bu yöntemde hastalar açık ameliyata göre çok daha erken dönemde sondadan kurtulurken daha rahat kendini toparlayabilmektedir. 


Yine endoskopik olarak idrar borusundan girilerek yapılan bir başka teknik ise prostatın buharlaştırılmasıdır. Burada prostat içerisine odaklanmış yüksek enerji verilerek çoğunluğu su olan prostat dokularının buharlaşması sağlanır. Buharlaştırma ameliyatları 1990'lardan itibaren değişik aletler ve enerji kaynakları kullanılarak gerçekleştirilmektedir. 


BPH şikayetlerinin cinsel hayatı genel olarak kötüleştirdiği birçok çalışma ile kanıtlanmıştır. BPH nedeni ile ilaç tedavisi alan ve şikayetleri azalan hastaların cinsel yaşamlarında da iyileşme olduğu görülmektedir. Cinsel hayatı aktif olarak devam eden erkeklerde ilaç tedavisi öncelikli olmalıdır. Ancak hastaların ürolojik takiplerinin düzenli bir şekilde yapılması da son derece önemlidir. 

Ameliyat sonrası için, hastalara mutlaka cinsellik ile ilgili bilgi verilmelidir. Sonuç olarak prostat erkeklerdeki seks bezlerinden birisidir ve yapılan her türlü müdahalenin cinsel işlevler ile ilgili sorun çıkartma ihtimali vardır. Kayıplar sadece ereksiyon kaybı olarak değil boşalma bozuklukları olarak da ortaya çıkabilir. 

Hastalar, boşalma hissi olmasına karşın meninin gelmemesi, kanlı meni gelmesi gibi sorunlarla da karşılaşılabilir. Bunların hastalara detaylı olarak anlatılması ve nedenlerinin açıklanması gerekir.


İleri Tıbbi Uygulama Merkezlerimiz ve Bölümlerimiz

Bizden haberdar olmak
ister misiniz?
florence nightingale hastanesi çağrı merkezi
florence nightingale hastanesi

Copyright 2016 Florence Nightingale. Tüm hakları saklıdır.

Web sitemizdeki bilgiler kişileri tanı ve tedaviye yönlendirme amacı taşımaz. Tanı ve tedaviye yönelik tüm işlemlerinizi doktorunuza danışmadan uygulamayınız.