Uzman Psikolog Gizem Ünveren obezitenin nedenlerini anlattı, bunlar arasında psikolojik durum ile beslenme yanlışlarının önemli bir yer tuttuğunu belirtti ve yol açtığı sağlık sorunları ile tedavi yöntemleri hakkında bilgiler verdi..

Obeziteye neden olan faktörler kalıtsal özellikler, şeker hastalığı, hormonal etkenler, solumum durması gibi fiziksel bozukluklardır. Çocukluk döneminde özellikle annelerin çocukların doymadığını düşüncesiyle yemek yedirme davranışları, çalışan aile bireylerinin pratik ama yüksek kalorili yiyecekleri tercih etmesi, çocukların enerjilerini harcamalarını engelleyen dış etkenlerin olması gibi sebepler ileride obezitenin görülme olasılığını arttırmaktadır. Bunların yanı sıra obezitenin perde arkasında psikolojik faktörler yer almaktadır. Streslerle başedemeyen kişilerde yemek yiyerek rahatlama, kaçma kaçınma davranışı olarak yemek yemeyi kullanma ve bazı yüksek kalorili yiyeceklerin mutluluk verici hormonların salgılamasını arttırması gibi nedenler bireyin hızlı kilo artışına sebep olmaktadır. 

İstanbul Florence Nightingale Hastanesi'nden Uzman Psikolog Gizem Ünveren kişilerin duygusal ve ruhsal bazı doyumsuzluklarını farkında olmadan fiziksel doygunlukla giderebildiklerine dikkat çekiyor: Psikolojik kaynaklı obezitesi olan kişiler diyet uygulamada başarısız olurlar ya da psikolojik hastalıklarının belirtilerinde artış olur. Bu nedenle obezitenin altında psikolojik etkenlerin yatıp yatmadığının belirlenmesi oldukça önemlidir. 

Önce yemenin ne anlama geldiğini anlayalım! 

Yemek yemek aslında yaşamın devamını sağlayacak temel ihtiyaçlarımız için gerekli olsa da bazen haz alma durumuna dönüşebilmektedir. Öncelikle yemenin insan için ne anlama geldiğini anlamaya çalışılmalıdır. Beslenme anne karnında başlayan ve yaşamın sonu na kadar devam eden bir ihtiyacıdır. Yemenin önemli olan noktası içe almak; almak, elde etmektir. Kişi yeme işlevi sırasında sadece doymakla meşgul değildir, aynı zamanda almanın, elde etmenin de hazzını yaşamaktadır. Bu sebeple yemek yemenin neden bu kadar zevk veren bir faaliyet olduğunu anlayabiliriz. 
 
En önemli psikolojik sorun depresyondur 

Çocuklarda depresyonun obeziteye neden olduğu bilinirken; yetişkinlerde ise obezite ardından depresyon durumu ortaya çıkmaktadır. Depresyon rahatsızlığını yaşayan bireyin birçok kişiden fazla yeme davranışı gösterdiği durumlarda kilo artışı nedeni ile kişinin kendi bedeninden hoşnutsuzluğu ortaya çıkmaktadır. Kendisini daha az güzel ya da yakışıklı bulmakta, giydiklerini kendisine yakıştırmamakla birlikte içe çekilme görülmektedir. 

Beğenilme arzusu nasıl bir faktör? 

Psikolojik sorunlar obezite ile birlikte gelebilmektedir. Özellikle toplumda yaygın bir inanış haline gelen güzellik zayıflık yargısı bu kişilerin çirkin oldukları duygusunu yaşamalarına neden olmaktadır. Bu kişilerin sosyal hayatları azdır ve alışverişe gittiklerinde kıyafet bulmakta zorlanırlar. Beğendikleri kıyafetlerin büyük bedeni olmadığı söylendiğinde kendilerine öfke duyarlar ve isyan ederler. Yolda yürürken yöneltilen bakışlar, kişilerden gelen zayıflama yöntemleri üzerine tavsiyeler bu kişilerin dışarıya çıkmak istememelerine ve kendilerini kapatmalarına dolasıyla da sosyal fobi ve depresyon başta olmak üzere psikolojik hastalıklara yol açar. Ayrıca iş bulma ve arkadaş edinme gibi sosyal sosyal süreçlerde de sorun yaşarlar. Obezite sorunu yaşayan bireylerin kişilik özelliklerine bakıldığında genellikle bağımlı, edilgin özellikler gösterdikleri görülmektedir. Bebeklik döneminde aşırı doyurulma yada yoksun bırakılmak ileride yeme sorunlarına yol açabilmektedir. 

Obezitenin tedavi süreci nasıldır? 

Obezite nedeni ile tedaviye başvuranlar değerlendirildiğinde bu kişilerde kişilik bozukluğu, depresif bozukluklar, anksiyete bozuklukları, somatoform bozukluklar, uyku bozuklukları, tıkınırcasına yeme bozukluğu ve gece yeme sendromuna daha sık rastlanmaktadır. Tedavi sürecinde çevrenin baskısından kurtulmak için tedavi programına başlayan kişiler bu sürece kendi istekleri ile başlamadıkları zaman başarısızlıkla karşı karşıya kaldıklarında, başarısızlık bu kişileri mutsuz eder. Kendilerine olan güveni kaybederler. Bu duygulanım da çoğu zaman kontrolsüz yeme davranışına yönelmeye yol açar. Tedavi için uzmanlardan yardım almak yerine kendisinin oluşturduğu program neticesinde de başarısız olmaları kaçınılmaz olan kişiler olumsuz içe atıflarda bulunmaya başlarlar. Bu süreç kısır döngü içinde devam eder

Yemek her birey için farklı ihtiyaçlara hizmet eder! 

Bu kısır döngülerin kırılmasında diyet, egzersiz, farmakoterapi, davranış düzenlenmesi ve bilişsel tedavi stratejilerinin kombinasyonu çok önemlidir. Obezite tedavisinde bütüncül bir yaklaşım tedavinin seyrine yön vermektedir. Yeme bozukluklarında psikolojik destek, yeme davranışının farkındalığı bakımından önemlidir. Yemek yemek her birey için farklı ihtiyaçlara hizmet eder. Örneğin bazı kişiler günlük yaşamdaki sorunlarla baş edemediğinde yemek yerken, bazılarında ise yemek kişinin yalnızlığını gidermektedir. Görünür nedenler her birey için farklılık gösterse de aslında obezite tedavisinde belirgin bir nokta vardır ki kişi sınır koymakla ilgili sıkıntı çekmektedir. Bunun için psikolojik destek yeme bozukluğunun tedavisinde önemli bir yer edinmektedir.


MİLLİYET Gazetesi    I    8 Aralık 2016


  • Uzman Psikolog Gizem Ünveren obezitenin nedenlerini anlattı, bunlar arasında psikolojik durum ile beslenme yanlışlarının önemli bir yer tuttuğunu belirtti ve yol açtığı sağlık sorunları ile tedavi yöntemleri hakkında bilgiler verdi..
  • Uzman Psikolog Gizem Ünveren obezitenin nedenlerini anlattı, bunlar arasında psikolojik durum ile beslenme yanlışlarının önemli bir yer tuttuğunu belirtti ve yol açtığı sağlık sorunları ile tedavi yöntemleri hakkında bilgiler verdi..
Tarih 9.12.2016 editor@florence.com
Paylaş