Menopozun her kadına özgü tedavisi yapılabilmektedir. Uygun yöntemle, uygun dozda tedavi ile yan etkilerden kaçınılarak yaşam kalitesinin artırılması ve hastanın ileri yaşlara daha sağlıklı taşınması mümkündür.

Menopoz, yumurtalık fonksiyonlarının durması sonucu adet kanamalarının tamamen bitmesi şeklinde tanımlanabilir. Bir hastalık değil, kadınlar açısından kaçınılmaz bir durumdur. Beklenen yaşam süresinin uzaması ile kadınların büyük kısmı hayatlarının en az üçte birlik kısmını menopoz sonrası dönemde sürdürmektedir. Dışarıdan hiçbir müdahale olmaksızın 45 yaş ve üzerinde ortaya çıkması halinde doğal menopoz olarak adlandırılır. Doğal menopoz yaşı dünyada 51 ülkemizde ise 48 civarıdır.

Menopoz İçin Hormon TedavisiYumurtalık fonksiyonlarındaki yavaşlama sonucu östrojen başta olmak üzere hormon seviyelerinde oluşan değişiklikler menopoza bağlı şikayetlere neden olur. Bu şikayetler bazı hastalarda adetler henüz devam etmekteyken ortaya çıkabilir. Hormon seviyelerindeki değişikliğin ilk bulgusu adet aralarının kısalması veya uzamasıdır. Kanama miktar olarak artabilir ya da azalabilir. Sıcak basması ve gece terlemeleri, adet düzensizliği ile birlikte başlayabilirse de çoğu hastada son adeti yani menopozu takiben olur. Adetten kesilme ile birlikte kan östrojen seviyelerinde dramatik bir düşüş olur ve buna bağlı olarak da menopozun en sık rastlanılan iki semptomu; sıcak basması ve gece terlemeleri başlar. Şikayetler hafif ya da yaşam kalitesini bozacak kadar şiddetli olabilirler. Özellikle gece terlemeleri uyku kalitesini bozabilir. Çok şanslı küçük bir grupta bu iki şikayet hiç olmayabilir. Menopoza bağlı diğer şikayetler; uyku düzensizliği, eklem ağrıları, yorgunluk, sinirlilik, anksiyetede artış, duygudurum değişiklikleri, menopozdan bir süre geçtikten sonra östrojen seviyelerindeki düşüşe bağlı olarak vaginal kuruluk, cinsel ilişkide zorlanma, ilişkide ağrı, rahatsızlık hissi, mesanede rahatsızlık hissi ve sık idrara çıkmadır.

Semptomlar ne kadar sürer?

Genellikle menopoz şikayetlerinin çoğu, şiddeti azalmak kaydıyla, 5-10 yıl sürer. Altmışlı yaşların başındaki kadınların yarısında hala bir miktar sıcak basması olabilir. Şiddetli menopozal semptomların varlığında bununla başa çıkmaya çalışmak yerine yardım almak gerekir. Semptomların tedavisi yaşam kalitesinin iyileşmesi ve genel sağlık açısından önemlidir.

Menopozda hormon tedavisi

Menopoz İçin Hormon TedavisiHerkesin ismen bildiği ama korktuğu hormon tedavisi aslında en etkili tedavi yöntemidir.  Şikayetlerin çok büyük kısmı östrojen seviyesindeki azalmaya bağlı olduğu için eksik olan östrojeni yerine koymak tedavideki en etkili yöntemdir. Rahmi alınmış hastada sadece östrojen, rahim duruyorsa dölyatağını korumak amacıyla östrojen ve progesteron verilir. Hormon tedavisi sıcak basması ve terlemeye yönelik en etkili yöntem olmanın yanı sıra kemik yoğunluğunu iyileştirir, kemik erimesine bağlı kırık riskini azaltır. Kan kolesterol seviyesini düşürür, diyabet riskini azaltır, kalp damar hastalıkları açısından hastayı korur.

Hangi hastalara tedavi başlamak gerekir; 60 yaşından genç, menopoza yeni girmiş ya da menopozun üzerinden 10 yıldan fazla zaman geçmemiş, diğer açılardan sağlıklı hastalarda menopoz şikayetlerinin tedavisinde hormon tedavisi en iyi seçenektir.

Temelde 3 hasta grubuna tedavinin mutlaka başlanması gerekir.

1. Hastanın şikayetleri yaşam kalitesini bozuyor, günlük aktivitelerini kısıtlıyorsa,
2. Şikayeti olmasa bile 45 yaşından önce menopoza girmişse erken menopoz,
3. Menopoza bağlı ürogenital atrofi olarak adlandırılan vajende incelme, buna bağlı kuruluk, idrarda yanma, sık idrar yolu enfeksiyonu varsa başlanması gerekir. Tedaviye mümkün olan en düşük dozla başlanır, şikayetler devam ederse doz artırılır.

Hastaların hormon tedavisi ile ilgili yaygın olarak endişe ettikleri 3 konu vardır; tromboemboli (kanın damar içinde pıhtılaşması), kalp hastalıkları ve meme kanseri riski.
Tromboemboli riski; ağız yoluyla alınan östrojen+progesteron tedavisinde risk 1000 kadında ilave 1 olgu olarak artar. Bu risk günlük hayatta karşılaşılan risklerden daha azdır. Hormon tedavisini cilt yoluyla almak (bant ya da jel olarak) bu riski daha da azaltacaktır.

Kalp hastalıkları riski; tedavi menopozu takiben 10 yıl içinde başlanacak olursa kalp açısından risk yoktur. Aksine östrojenin kalbi koruyucu etkisinden faydalanılmış olur. Ancak menopozun üzerinden 10 yıl geçmiş ve östrojen eksikliğine bağlı damar değişiklikleri oluşmuşsa hormon tedavisinin faydası değil zararı olacaktır.

Meme kanseri; 5 yıldan kısa süreli kullanımda hiçbir tedavi formu meme kanseri riskini artırmaz. Östrojen+progesteron kullanan hastalarda 5 yıldan sonra risk her 1000 kadında 1 olacak şekilde artar ki bu risk, her gün alkol alımı, ilk doğumu 30 yaşın üstünde yapmış olmak, emzirmemek, şişmanlık gibi meme kanseri riskleri ile kıyaslandığında çok daha düşük bir risktir. Tek başına östrojen kullanmak meme kanseri riskini artırmaz.

Vaginal kuruluk, idrarda yanma gibi bölgesel şikayetleri olan hastalarda, sadece vaginal yolla uygulanan topikal tedavinin hiçbir zararı yoktur.

Sonuç olarak her kadının hafif ya da şiddetli şekilde yaşayacağı menopoz şikayetlerinin hastaya özgü tedavisi mevcuttur, uygun yolla, uygun dozda tedavi ile yan etkilerden kaçınılarak yaşam kalitesinin artırılması ve hastanın ileri yaşlara daha sağlıklı taşınması mümkündür.

Tarih 18.10.2018 editor@florence.com.tr
Paylaş
/* */