Astigmat Nedir? Astigmat Tedavi Yöntemleri

Astigmat, gözün en önünde bulunan kornea adında şeffaf kavisli yapının biçimindeki düzensizlikler ya da göz içindeki merceğin yapısındaki pürüzler nedeniyle ortaya çıkan bir sorundur. Sık görülen bir hastalıktır. Yaşla birlikte görülme sıklığı artar. Genellikle tedavi edilebilirdir. Ailesinde astigmat hastası olan, daha önce katarakt ameliyatı gibi gözle ilgili cerrahi işlem geçirmiş kişilerde daha sık görülür.

 

Göz Nasıl Görür? Astigmat Nedir?


Göze gelen ışınlar ilk önce gözün ön tabakasını oluşturan saydam bir yapı olan korneada kırılır. Bu ışınlar daha sonra da gözün iç kısmındaki merceğe gelerek ikinci bir kırılma yaparlar. Tüm bu kırılmalar sonucu ışınlar, göz üzerinde görmeyi sağlayan hücreler üzerine düşer ve görme işlemi gerçekleşir. 

Gözün kornea ve mercek bölümlerinde kırılmayı sağlayan durum, bu iki yapının kavisli bir şeklinin olmasıdır. Kornea ve lensin kavisli yapısındaki şekil bozuklukları ışınların düzgün kırılmamasına neden olur. Düzgün kırılmayan ışınlar, görmeyi sağlayan hücreler üzerine tam olarak düşemez. Sonuç olarak görüş bulanıklaşır ve kişi hem yakını hem de uzağı bulanık görür. Bu durum astigmat göz kusurudur.
 

Astigmat Neden Olur?


Düzgün bir görüş için hem kornea hem de lensin (göz merceğinin) kavislerinin birbiriyle uyumlu olması gerekir. İkisinden birinin şeklinde meydana gelen bozulma, ışınların düzgün kırılmamasına ve iki farklı görüntü oluşmasına neden olur. İki farklı görüntü, gözde görmeyi sağlayan hücrelerin bulunduğu retina tabakasında üst üste çakışır. Bu durum da bulanık görmeyle sonuçlanır.
 
·    Astigmat kornea kaynaklı ise korneal astigmatizm adını alırken, astigmat mercek kaynaklı ise lentiküler astigmatizm olarak adlandırılır.

·    Astigmat, doğuştan olabileceği gibi gözü etkileyen hastalık, travma veya cerrahi sonucu da oluşabilir. 

·    Astigmat dışında da gözde kırılma ile ilgili bozukluklar olabilir.

Miyopluk yani yakını görmede zorlanma, korneadaki kavisin normalden fazla olması sonucu oluşur. Işınlar tam olarak retinaya düşmek yerine retinanın önünde düşer. Bu durum da uzak nesneleri görmede zorluğa, uzağı bulanık görmeye yol açar.
Hipermetropluk yani yakını görememe, korneanın kavisinin normalden az olması sonucu oluşur. Işınlar retinanın arkasına düşer ve sonuç olarak yakın nesneler bulanık görülür.

Bu bozukluklar astigmatla birliktelik gösterebilir. 
 

Astigmat Belirtileri Nelerdir?


Astigmat semptomları kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Bazı kişiler hiçbir belirti göstermemesine rağmen astigmat göz kusuruna sahip olabilir. Sık görülen semptomlar:

·    Bulanık, bozuk görme
·    Gözde yorgunluk hissi
·    Baş ağrısı
·    Geceleri görmede zorlanma 
·    Şaşılık olarak sayılabilir.

Astigmat baş ağrısı gibi farklı nedenlerden de ortaya çıkabilecek belirtilere sebep olduğundan ilk başta akla gelmeyebilir. Bu yüzden belli aralıklarla göz muayenesi yaptırmak faydalı olacaktır.

Çocuklar, bulanık gördüklerinin farkında olmayabilirler. Bu yüzden çocuklara; yenidoğan döneminde, okul öncesi dönemde ve okula başladıktan sonra belli aralıklarla göz muayenesi yapılmalı, astigmat ve diğer göz rahatsızlıkları yönünden taranmalıdır.
 

Astigmat Tanısı Nasıl Konur?


·    Astigmat belirtileri gösteren kişiler doktora başvurduğunda yapılacak ilk değerlendirmelerden biri göz muayenesidir. 
·    Astigmat testi; görmedeki bozukluğun hangi şekilde düzeltileceğini belirlemek için yapılan bir testtir.
·    Görme keskinliği testinde, bir kart üzerindeki harfleri görme beceriniz test edilir. Doktorunuz tarafından, harflerin en uzak hangi mesafeden görülebildiği, görüşün net olup olmadığı gibi değerlendirmeler yapılır.
·    Phoropter adı verilen bir araç yardımıyla, gözün önüne çeşitli derecelerde lensler yerleştirilir. Hastanın en net şekilde hangi derecede lensle gördüğü saptanır. Bu sayede astigmat derecesi de belirlenmiş olur.

Doktorunuz keratometre adı verilen yöntemle korneanızın kavisini ölçer. Kavis şeklinin normale uygun olup olmadığı değerlendirilir.
 

Astigmat Nasıl Tedavi Edilir?


Astigmat tedavisinde kullanılan pek çok farklı yöntem vardır.

Gözlük: İçerdiği mercek sayesinde gözdeki kırılma bozukluğunu telafi etmeye yarar. Kornea ya da lensteki kavis bozukluğunun derecesine bağlı olarak hazırlanan mercekler, ışınların retinaya düzgün bir şekilde ulaşmasını sağlar. Astigmat gözlüğü aynı zamanda miyopluk ve hipermetropluk tedavisi için de ek ayarlamalar yapılarak kullanılabilir.

Lens: Astigmat lens ile de tedavi edilebilir. Gözlük ile benzer olarak düzgün olmayan kırılmayı,bulunduruğu mercek aracılığıyla düzeltmeye yarar. Keskin ve net bir görüş sağlarlar. Bazı hastalar tarafından estetik görünüm olarak da tercih edilirler. Uzun süreli lens kullanımında, göz ve lens bakımı iyi yapılmadığı ve temizliğinin yeterince sağlanmadığı durumlarda enfeksiyon riski yüksektir. Lens kullanan hastaların, lens bakımını ve lensin takılması esnasındaki hijyen kurallarını uygulamaları gerekir.

Cerrahi: Tedavi yöntemi olarak cerrahinin en büyük avantajı çözümün kalıcı olmasıdır. Korneanın lazer yardımıyla yeniden şekillendirilerek, kırıcılığındaki bozukluğun giderilmesi hedeflenir. 

LASIK adı verilen bu teknik uzun yıllardır yaygın olarak kullanılmaktadır. Astigmat çizdirme tedavisi olarak da bilinen bu yöntem, her cerrahi işlem gibi belli bir risk oluşturmakla birlikte kalıcı bir düzelme sağlaması açısından avantajlıdır. 

Cerrahi işlemin başlıca komplikasyonları; 

-    başlangıçtaki yapısal problemin az yada fazla düzeltilmesi, 
-    gölgeli görme, gözün kuruması, 
-    enfeksiyon, 
-    korneada yara izi kalması ve nadir olarak da görme kaybı olarak sıralanabilir.

Lazer tedavisinin uygulanabilmesi için hastanın 1 yıldır göz probleminin stabil seyretmesi gerekir.

Lazer tedavisinin uygun olmadığı ya da daha geri planda kaldığı hasta grupları vardır. Bunlar:

·    18 yaş ve altındaki hastalar
·    Görme bozukluğu hala değişim içinde olan kişiler (örneğin yaşta hastalar)
·    Diyabet, cerrahi sonrası görme bozukluğunu kötüleştirebileceğinden şeker hastası olanlar
·    Hormonal değişimler görme testlerini etkileyebileceğinden hamile ya da emziren kadınlar
·    Bağışıklık sisteminde sorun olan ve cerrahi sonrası iyileşme sürecinde sorun yaşayacak hastalar
·    Katarakt, glukoma gibi eşlik eden görme problemleri olan kişiler
·    Akutan yada prednison gibi belli grup ilaçları alanlarda cerrahi yapılması risklidir.

Tedavi planını belirlerken hasta ve doktorun tüm tedavi seçeneklerini tartışarak en uygun yöntemi belirlemeleri gerekir. 
Hastanın yaşı, genel sağlık durumu, tedavi seçeneklerine göstereceği uyum gibi bazı parametreler göz önünde bulundurularak en mantıklı yöntem kararlaştırılır. Tüm bu süreçte hastanın; tüm seçeneklerin olumlu ve olumsuz yanlarını iyi anlamış olması, seçeceği tedavi yönteminin getireceği sorumlulukları kabul etmesi, doktoruyla birlikte kendisi için en iyi seçeneği seçmiş olduğundan emin olması gerekir. 
 

Astigmat Geçer mi?


Astigmat, başarılı bir cerrahi girişimle düzelebilir. Gözlük ve lens kullanımıyla da günlük hayattaki etkileri ortadan kaldırılabilir. Ancak tüm bunlar olmadan hastalığın kendiliğinden iyileşeceğine yönelik bir bilgi söz konusu değildir. Astigmat egzersizi olarak bilinen göz kaslarının düzenli olarak belli şekillerde çalıştırılmasını temel alan yöntemler vardır. Ancak bu yöntemlerin, tedaviye gerek duyulmaksızın astigmatı iyileştirmesi gibi bir durum mümkün görünmemektedir.
 

Astigmat İlerler mi?


Astigmat doğuştan veya sonradan kazanılmış olarak ortaya çıkabilir. Tedavisi düzgün yapılmadığında astigmat derecesi ilerleyebilir. Göz tembelliği olarak bilinen ambliyopiye neden olabilir. Loş ışıkta kitap okumak, televizyonu yakından izlemek gibi davranışlar astigmatın ilerlemesine sebep olmaz.
 

Astigmatizm Önlenebilir mi?


Astigmatizm genellikle doğuştan var olan bir hastalıktır. Bu yüzden önlemek mümkün değildir. Ancak ailenizde astigmatı olan kişiler varsa, çocuğunuzun erken yaşlardan itibaren düzenli olarak göz muayenesini yaptırmanız faydalı olacaktır. 

Astigmat ile ilgili merak ettiğiniz konuları Grup Florence Nightingale Hastaneleri’nin uzman ekibine sorabilir, sorunuzla ilgili öneriler isteyebilirsiniz. Bize ulaşmak için web sitemizde yer alan iletişim formunu kullanabilir ya da 444 0436 numaralı telefonu arayabilirsiniz.